Toplumdaki yetişkin erkeklerin yaklaşık yüzde 20’sinde görülen ve bacaklardaki varis oluşumuna benzer şekilde testis toplardamarlarının genişlemesiyle karakterize olan varikosel, tedavi edilmediği takdirde testis fonksiyonlarını ciddi oranda tehdit eden ilerleyici bir rahatsızlıktır. Testislerden kirli kanı uzaklaştıran damarlardaki bozulma sonucunda toksik maddelerin birikmesi ve testis ısısının artması; sperm kalitesini, testosteron üretimini ve testis gelişimini doğrudan olumsuz etkileyerek erkek kısırlığının (infertilite) en yaygın nedenlerinden biri haline gelmektedir. Günümüzde kısırlık şikayetiyle uzmanlara başvuran erkeklerin yüzde 30-40’ında saptanan bu durum, profesyonel bir tedavi planlamasıyla düzeltilebilmekte ve üreme sağlığı üzerindeki kalıcı hasarların önüne geçilebilmektedir.
Genellikle testis üzerinde belirgin şişlik, kabarıklık ve damarların dışarıdan fark edilecek düzeyde varisleşmesiyle kendini gösteren varikosel; testiste terleme ve sıcaklık hissiyle başlayıp kasık bölgesinden bacağa kadar yayılabilen şiddetli ağrılara neden olabilmektedir. Nadir vakalarda testis boyutunda küçülmeye (atrofi) de yol açabilen bu hastalıkta, semptomların fark edildiği ilk andan itibaren bir uzmana başvurulması, testis fonksiyonlarının korunması ve tedavi sürecinin başarıyla tamamlanması açısından kritik önem taşımaktadır.
Varikosel teşhisi, uzman bir üroloji hekimi tarafından gerçekleştirilen ayakta fizik muayene ile konulmakta; hastalığın sperm kalitesi üzerindeki etkilerini tam olarak değerlendirebilmek için sürece iki ayrı sperm tahlili (spermiogram) eşlik etmektedir. Teşhis sonrası tedavi planı, hastalığın ciddiyetini belirleyen üç aşamalı bir derecelendirme üzerinden şekillenir: Hafif seyreden 1. derece vakalarda genellikle antioksidan ajanlarla destekleyici tedaviler öngörülürken; el ile muayenede kolayca saptanan 2. derece ve dışarıdan bakıldığında varisli damar görüntüsünün belirginleştiği 3. derece vakalarda, özellikle kısırlık sorunu yaşayan veya medikal tedaviye yanıt vermeyen şiddetli ağrısı olan hastalar için cerrahi müdahale tek kesin çözüm yolu olarak uygulanmaktadır.